Leerproblemen in het VO Dag 1. Doel van de cursus. Programma

Transcriptie

1 Leerproblemen in het VO Dag 1 Elzemiek van der Bom MSc. Orthopedagoog NVO [email protected] Doel van de cursus Kennis van het stoplichtmodel /HGW voor het signaleren en identificeren van zorgleerlingen Kennis over dyslexie in het VO In staat zijn ouders en leraren adequaat te adviseren bij de aanpak van leerlingen met leerproblemen in het VO Programma Dag 1 - HGW werken/ stoplichtmodel / piramidemodel - Introductie stappenplan zorgleerlingen SWV - Wat is dyslexie? - Praktische uitwerking Dag 2 - Stappenplan zorgleerlingen SWV - Praktische uitwerking Dag 3 - Advisering theorie en praktijk 1

2 Schrijf op 3 taken die je het meest tegenkomt in je werk 2 taken waar je meer over zou willen leren en weten 1 moeilijke situatie die je het afgelopen jaar bent tegengekomen en graag zou willen delen HGW Handelingsgericht werken Overzicht Wat is er aan de hand? Inzicht Hoe komt dat? Uitzicht Hoe lossen we het op? 2

3 Signaleren van zorgleerlingen Stappenplan SWV Als de leerling vastloopt 1. Maak een OPP (Ouders, school, BPO-er) Spreekuur Loket 3. Formuleren vraagstelling 4. Doorsturen gegevens naar onderzoeksbureau 5. Inplannen onderzoek 6. Onderzoek wordt uigevoerd 7. Onderzoek wordt teruggekoppeld 8. Resultaten verwerken in OPP 3

4 Fase groen - Signaleren Een gemiddelde ontwikkeling zonder bijzonderheden Geen extra begeleiding of monitoring nodig. Fase geel- intakefase Het gaat niet als vanzelf op school. De leerling laat bijvoorbeeld: Onvoldoendes zien bij vakken Signalen emotionele of sociale problemen We gaan aan de slag! Stap 1 Maak een OPP De signaleringsfase heeft laten zien dat de ll. niet als vanzelf meegaat op school. Actie is nodig wat zou er kunnen spelen? Een gesprek met de leerling/ouders? Het dossier bekijken van de leerling? Navraag bij andere docenten? Extra informatie nodig via RT? 4

5 Fase oranje - strategiefase De problemen zijn hardnekkig De zorgen zijn zo groot, dat er gedacht wordt aan het inschakelen van externe hulp. We gaan verder! Stap 2 Spreekuur Loket SWV Misschien moet deze leerling apart worden begeleid, bijvoorbeeld via een huiswerkbegeleiding of een RT er buiten school? Of is er onderzoek nodig? Lever een volledig OPP aan het loket kan adviseren Bedenk voor jezelf 3 dingen waar je meteen mee aan de slag wilt 2 vragen die je nog hebt 1 knelpunt dat je ziet 5

6 Dyslexie! What is dyslexia? Kelli Sandman-Hurley krm Dus Specifieke lees- en spellingsstoornis Neurobiologische basis Veroorzaakt door cognitieve verwerkingsstoornis geven ernstige problemen met lezen en spellen van woorden Waardoor de normale ontwikkeling wordt beperkt Dyslexie wordt gekenmerkt door Een hardnekkig probleem met aanleren en/of vlot toepassen Van lezen en/of spellen op woorrdniveau SDN,

7 Een neurobiologische basis Probleem in de hersenen met verwerking van taalklanken Erfelijk bepaald Dyslexie heb je je hele leven De kern is Ernstige en hardnekkige problemen met lezen en/of spellen Problemen nemen toe als de taal complexer wordt maar ook wanneer er meerdere talen tegelijk worden gevraagd Vaak problemen met werkgeheugen Vaak emotionele problemen als gevolg Specifiek voor VO Moeite met lezen en/of spellen op woordniveau in het Nederlands en de moderne vreemde talen Moeite met snel en accuraat decoderen van teksten bij alle vakken Moeite met snel en accuraat spellen bij functioneel schrijven bij alle vakken 7

8 En daardoor moeite met Ontdekken van systematische patronen in taal Lezen en onthouden/opnemen tegelijk Koppelingen tussen gesproken en geschreven woord Onthouden van geschreven woord Hoe zit dat met achterstand en hardnekkigheid? De beheersing van het lees- en/of spellingniveau (accuratesse en/of vlotheid) ligt significant onder hetgeen van het individu, gegeven diens leeftijd en aanleg/capaciteiten, gevraagd zou kunnen worden Het gaat niet over, ondanks voldoende oefening Deel 2 #youknowadyslexic DK8_iknQ 8

9 Casus Hannah (1) - meisje, 13 jaar oud - 2 havo - Werkt hard, maar schoolprestaties vallen tegen - Er wordt gedacht aan afstromen - Groeit op in een gezin met 2 kinderen - Broer in 4 VWO Hannah (2) In een gesprek met ouders en de mentor komt naar voren: - Vrolijke, sociale meid met vrienden. Ze houdt van sporten (tennis). - BAO vlot doorlopen - CITO was een doorzetter, geinteresseerd, stelt vragen. - Maakt ongeveer 1,5 uur per dag huiswerk - Dyslexie komt voor in de familie Ouders vragen zich af: - Waar komen de problemen vandaan? - Is het misschien dyslexie? Hannah (3) extra info In november deed school al een dyslexiescreening in alle klassen: - Zinnendictee C2 - Stilleestoets C1 - Cijfers voor Duits, Engels, Wiskunde en Biologie zijn onvoldoende 9

10 Hannah (4) Uit het gesprek blijkt dat Hannah graag voldoendes wil halen. Ze is erg emotioneel Op de CITO in groep 8 werd een verschil gezien tussen Begrijpend lezen en rekenen (II / I) en spelling en AVI (IV) Hannah (5) Resultaten aanvullend onderzoek: Klepel ss 6 (norm 16jr. C2) Brus ss 5 AVI 9 E-niveau en weinig fouten Gaan we Hannah aanmelden voor onderzoek? Gericht op je eigen casuistiek Welke informatie heb je al? Kun je op basis van deze informatie een indeling maken in groen, oranje, rood? Welke informatie heb je nog nodig? Wat zou je volgende stap kunnen zijn? 10

11 Vragen staat vrij! Het Testkabinet Burgemeester Reigerstraat KM Utrecht 11